Türkiye ve Seçilmiş OECD Ülkelerinde Ücretler Üzerindeki Vergi Takozu ve Medeni Durumun Vergileme Üzerine Etkileri

Meltem İrteş GÜLŞEN, Şennur ÖZTÜRK

Özet


Devletler, toplum halinde yaşamanın gereği olarak ortaya çıkan kamu hizmeti ihtiyacının gerektiği şekilde yerine getirilebilmesi için gelire ihtiyaç duyarlar. Bunu da öncelikli olarak vergi gelirleri ile karşılarlar. Vergilemede adalet ilkesi gereği mükelleflerden ödeme güçlerine göre vergi alınır. Bireysel vergi yükünün tespitinde; ödenen vergilerin, gelire oranı esas alınmaktadır. Vergi yükünün ücret gelirleri üzerinde ortaya çıkardığı yük terminolojide vergi takozu (tax wedge) şeklinde tanımlanmaktadır. Vergi takozu, işgücü başına devlete ödenen vergiler ile sosyal güvenlik katkı paylarının toplamını ifade etmektedir. Vergi takozu, vergi yapılarına göre ülkeden ülkeye farklılık gösterebilirken indirim, istisna, muafiyet ve sosyal yardım şeklinde yapılan nakit transferleri ile aynı gelir türünün kendi içinde bile farklılıklar g?sterebilmektedir. Ücret geliri elde edenlerin medeni durumu ve çocuk sayısı da vergi takozunun azalması ya da artması yönünde etkiler yaratabilmektedir. Ücret üzerindeki vergi takozunun ve medeni durumun vergileme üzerindeki etkilerinin inceleneceği bu çalışmada; öncelikle konuya ilişkin yasal düzenlemeler hakkında bilgi verilecek daha sonra da Türkiye'de ücretler üzerindeki vergi takozu, seçilmiş OECD ülkelerindeki (Belçika ve Şili) ücretler üzerindeki vergi takozu ile karşılaştırılacaktır.


Tam Metin:

PDF